MALİYE TARAFINDAN KESİLEN CEZALAR HAKKINDA BİLGİLENDİRME

MALİYE TARAFINDAN KESİLEN CEZALAR HAKKINDA BİLGİLENDİRME. Meslektaşlarımız tarafından maliye cezaları mevzuatı ile ilgili sorulan sorular hakkında Odamızın Yeminli Mali Müşaviri İsmail Hakkı Güneş'in hazırladığı bilgilendirme yazısı aşağıda bilginize sunulur. VERGİ KANUNLARI İLE BAZI KANUNLARDA VE 375 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR 7524 SAYILI KANUN 28.07.2024 tarihinde kabul edilerek 02.08.2024 tarih ve 32620 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak bazı maddeleri yayım tarihinde olmak üzere yürürlüğe girdi. Düzenleme ile bazı vergi cezaları ile genel usulsüzlük cezaları önemli ölçüde artırılmış oldu. İstanbul Eczacı Odası olarak; meslek mensuplarımız belge düzenine uyumu yüksek olan meslek grubudur. Eczanelerimiz ilacın sağlıklı ortamda ve koşullarda tüketiciye ulaştırılmasında doğru ve bilinçli bir hizmet sunmakta bunun karşılığı olarak da SGK ağırlıklı olmak üzere tüm teslimlerini düzenlemiş oldukları e-fatura ile belgelendirmektedir. Meslektaşlarımız belge düzenine uyumu son derece yüksektir. Bununla birlikte 02.08.2024 tarihinden itibaren GENEL USULSÜZLÜK CEZALARI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ARTIRILDIĞINI belirterek dikkatli olunması gerektiğini tekraren hatırlatmak isteriz. VUK’un 352. Maddesi, VUK’un usule ilişkin düzenlemelerine uymayanlara kesilecek cezalara ilişkindir. Cezayı gerektiren bu fiiller ağırlığına göre birinci ve ikinci derece usulsüzlükler olarak tanımlanmış, bunlara kesilecek cezalar da muhatabına göre belirlenmiş durumdadır. Bu cezalar her yıl yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır. 2024 yılına ilişkin cezalar 556 sayılı VUK Genel Tebliği ile belirlenmiştir. 7524 sayılı Kanunla, VUK’a eklenen 1 sayılı cetvelle bu cezalarda önemli derecede artırım yapılmıştır. Aşağıdaki Tabloda 556 sayılı VUK Genel Tebliği ile 2024 yılı için belirlenen en son tutarlar ile kanunun yayımı tarihi olan 02.08.2024 (dahil) tarihinde yürürlüğe giren yeni tutarlar karşılaştırmalı olarak sunulmuştur. Bize göre bu cezaların fiilin tespit edildiği tarihe göre değil fiilin işlendiği tarihe göre uygulanması gerekir. Örneğin: 02.08.2024 tarihinden önce verilmesi gereken bir vergi beyannamesinin süresinde verilmediği 02.08.2024 tarihinden sonra tespit edilirse buna eski 1. derece usulsüzlük cezalarının uygulanması gerekir. Keza Temmuz 2024’te herhangi bir gerekçe ile düzenlenmesi gereken ÖKCF düzenlenmemiş ise bu fiile uygulanacak ceza fiilin işlendiği tarihteki özel usulsüzlük cezası olmalıdır. Tekraren diyebiliriz ki cezada fiilin tespit tarihi değil fiilin işlendiği tarih esas alınmalıdır. ÖZEL USULSÜZLÜK CEZALARI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ARTIRILMIŞ VE BU CEZALARIN UYGULANMASINA YÖNELİK YENİ ESASLAR GETİRİLMİŞTİR VUK’un 353. Maddesi, belge düzenine uymamak başta olmak üzere maddede belirtilen diğer fiillere kesilecek usulsüzlük cezalarına ilişkindir. 7524 sayılı Kanunla bu maddenin uygulanmasına ve ceza tutarlarına yönelik önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu düzenlemeler Kanunun yayımı tarihi olan 2 Ağustos 2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Yapılan düzenlemelerle; maddenin 1. bendinde sayılan belgelerin (fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu, serbest meslek makbuzu) verilmediğinin ve alınmadığının tespiti halinde düzenlenecek en az ceza tutarı 1.000 TL iken (2024 için 3.400 TL), bir takvim yılı içinde ilk tespit için 10.000 TL olarak, sonraki tespitler için se Kanuna eklenen aşağıdaki 2 sayılı Cetvelle yer alan tutarlarda yeniden belirlenmiştir. Ayrıca bir takvim yılı içinde her bir belge nevine ilişkin olarak tespit olunan yukarıda yazılı özel usulsüzlükler için kesilecek cezanın toplamı için belirlenen maksimum ceza tutarı da 500.000 TL’den (2024 yılı için 1.700.000 TL) 10 milyon TL’ye çıkarılmıştır. Tek tespitte aynı neviden birden fazla belgenin düzenlenmediğinin tespit edilmesi durumunda her bir belge için ayrı ayrı ceza kesilir ancak bu tespit, bu bent uyarınca kesilecek ceza uygulamasında, yukarıdaki 2 sayılı cetvelde yer alan tespit sayısının belirlenmesinde bir adet tespit olarak değerlendirilir. (Bize göre her fiil tespitinde bir ceza düzenlenmesi gerekir ancak GİB uygulayıcıları her fiil tespitinde tespit edilen belge sayısı X ceza tutarına göre işlem yapıp vergi ceza ihbarnamesi de buna göre düzenlenmektedir. Burada örneklemek gerekirse bir fiil tespitinde 1 ceza GİB uygulayıcılarına göre hakkaniyet vb etmenlerde dikkate alınarak 1 fiil tespitinde 10 ayrı ÖKCF düzenlenmemişse 10X tutar 5 ÖKCF düzenlenmemişse 5x Tutar olarak Vergi/ Ceza ihbarnamesi düzenlenmesi eşitlik ve hakkaniyete uygun olduğu söylenmekte kanunun lafz ve ruhuna göre ise bize göre her fiil tespiti (ilk tespit olduğu varsayılmıştır.) sayıya bakılmaksızın bir fiil olarak dikkate alınmalıdır. Tekraren belirtmek gerekirse bize göre her fiilin tespit edilmesi bir cezayı gerektirmesi gerekir. Şu kadar ki, bu özel usulsüzlük cezasına tabi fiillerin, belgeleri almak zorunda olanlar tarafından, idarenin bilgisine girmeden önce belgenin düzenlenmesi gereken süreyi takip eden beş iş günü içerisinde idareye bildirilmesi durumunda, alıcı adına özel usulsüzlük cezası kesilmez. Bu bent kapsamındaki belgelerin düzenlenmediğinin belgeyi almak zorunda olanlar tarafından, idarenin bilgisine girmeden önce belgenin düzenlenmesi gereken süreyi takip eden beş iş günü içerisinde idareye bildirildiği durumlarda, belgeleri düzenlemek zorunda olanlar adına bu bentte yer alan özel usulsüzlük cezası üç kat olarak uygulanır. Bu bent kapsamındaki belgeler yerine bu Kanun kapsamında olmayan belgelerin düzenlenmesi halinde, belgeleri düzenlemek zorunda olanlar adına bu bentte yer alan özel usulsüzlük cezası iki kat olarak uygulanır. Bu bent kapsamındaki belgelerin yerine bu Kanun kapsamında olmayan belgelerin düzenlendiğinin belgeyi almak zorunda olanlar tarafından beş iş günü içerisinde idareye bildirildiği durumlarda, söz konusu belgeleri düzenleyenler adına bu bentte yer alan cezalar altı kat olarak uygulanır. Maddenin 2. bendinde sayılan belgelerin (perakende satış fişi, ÖKC fişi, giriş ve yolcu taşıma bileti, sevk irsaliyesi, taşıma irsaliyesi, yolcu listesi, günlük müşteri listesi) verilmediğinin ve alınmadığının tespiti halinde düzenlenecek en az ceza tutarı 1.000 TL iken (2024 için 3.400 TL), bir takvim yılı içinde ilk tespit için 10.000 TL olarak, sonraki tespitler için se Kanuna eklenen aşağıdaki 2 sayılı cetvelle yer alan tutarlarda yeniden belirlenmiştir. Ayrıca her bir belge nevine ilişkin olarak kesilecek özel usulsüzlük cezasının toplamı her bir tespit için 50.000 TL’dan (2024 için 170.000 TL) 1.000.000 TL’na, bir takvim yılı içinde kesilecek cezanın sınırı ise 500.000 TL’den (2024 yılı için 1.700.000 TL) 10 milyon TL’ye çıkarılmıştır. ………………yukarıda yer alan metin aynı düzenlemeleri içerdiğinden tekrardan kaçınmak için yer verilmemiştir. ………………. (.................Tek tespitte aynı neviden birden fazla belgenin düzenlenmediğinin tespit edilmesi durumunda her bir belge için ayrı ayrı ceza kesilir ancak bu tespit, bu bent uyarınca kesilecek ceza uygulamasında, yukarıdaki 2 sayılı cetvelde yer alan tespit sayısının belirlenmesinde bir adet tespit olarak değerlendirilir.) 232’nci maddenin birinci fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar dışında kalan kişilerin (bunlara en çok nihai tüketicileri örnek verebiliriz) fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu, serbest meslek makbuzu, perakende satış fişi, ödeme kaydedici cihaz fişi ve giriş ve yolcu taşıma biletlerini almadıklarının tespit edilmesi halinde bunlara her bir belge için kesilecek ceza, VK’nın 353/1 ve 2. Bentlerde öngörülen cezaların beşte biri iken, bu ceza 5.000 TL belirlenmiştir. Ayrıca bu ceza için daha önce üst sınır belirlenmemişken, Kanunla 50.000 TL’lik yıllık bir üst sınır belirlenmiştir. Diğer yandan bu bent kapsamındaki kişiler tarafından, idarenin bilgisine girmeden önce belgenin düzenlenmesi gereken tarihi takip eden beş iş günü içerisinde belgenin düzenlenmediğinin idareye bildirilmesi durumunda, bunlar adına özel usulsüzlük cezası kesilmeyecektir. Çalışmalarınızda başarı ve verimin artarak devam etmesini dilerim. 15 Ağustos 2024 İsmail Hakkı GÜNEŞ Öğretim Görevlisi / Yeminli Mali Müşavir